Cách đọc báo cáo lãi lỗ (P&L) cho doanh nghiệp thương mại điện tử: Chủ shop cần hiểu những gì?

Đối với nhiều chủ doanh nghiệp thương mại điện tử, doanh thu tăng không đồng nghĩa với lợi nhuận tăng. Có những shop đạt doanh thu hàng tỷ đồng mỗi tháng nhưng cuối cùng vẫn không biết mình đang lãi hay lỗ.

Đó là lý do Báo cáo lãi lỗ (Profit & Loss – P&L) trở thành một trong những báo cáo quan trọng nhất đối với doanh nghiệp bán hàng trên Shopee, TikTok Shop, Lazada, Website hay Facebook.

Trong bài viết này, ACC Training sẽ hướng dẫn bạn cách đọc báo cáo lãi lỗ một cách đơn giản và dễ hiểu.


Báo cáo lãi lỗ là gì?

Báo cáo lãi lỗ (Profit & Loss Statement – P&L) là báo cáo phản ánh:

  • Doanh nghiệp thu được bao nhiêu doanh thu.
  • Đã chi bao nhiêu chi phí.
  • Cuối cùng còn lại bao nhiêu lợi nhuận hoặc bị lỗ trong một kỳ kinh doanh.

Thông thường, báo cáo được lập theo:

  • Tháng
  • Quý
  • Năm

Đối với doanh nghiệp thương mại điện tử, nhiều chủ shop còn theo dõi báo cáo theo:

  • Từng sàn bán hàng.
  • Từng cửa hàng.
  • Từng thương hiệu.
  • Từng nhóm sản phẩm.
  • Từng chiến dịch quảng cáo.

Vì sao chủ shop cần đọc báo cáo lãi lỗ?

Nhiều doanh nghiệp chỉ quan tâm đến:

✔ Doanh thu hôm nay bao nhiêu?

Trong khi điều quan trọng hơn là:

✔ Lợi nhuận còn lại là bao nhiêu?

Ví dụ:

Doanh thu: 1 tỷ đồng

Nhưng:

  • Giá vốn: 650 triệu
  • Phí sàn: 80 triệu
  • Quảng cáo: 180 triệu
  • Vận chuyển: 40 triệu
  • Nhân sự: 70 triệu

=> Doanh nghiệp có thể đang lỗ dù doanh thu rất cao.

Báo cáo lãi lỗ giúp chủ doanh nghiệp nhìn thấy bức tranh tài chính thực tế thay vì chỉ nhìn vào doanh số.


Cấu trúc của một báo cáo lãi lỗ

1. Doanh thu

Đây là tổng giá trị bán hàng trong kỳ.

Đối với TMĐT nên theo dõi:

  • Doanh thu Shopee.
  • Doanh thu TikTok Shop.
  • Doanh thu Lazada.
  • Doanh thu Website.
  • Doanh thu Facebook.

Ngoài ra nên phân tích theo:

  • Sản phẩm.
  • Ngành hàng.
  • Thương hiệu.
  • Cửa hàng.

2. Giá vốn hàng bán (COGS)

Đây là chi phí trực tiếp để tạo ra sản phẩm bán được.

Bao gồm:

  • Giá nhập hàng.
  • Chi phí sản xuất.
  • Bao bì.
  • Đóng gói.

Nếu giá vốn tăng nhanh hơn doanh thu thì lợi nhuận sẽ giảm.


3. Lợi nhuận gộp

Đây là phần lợi nhuận còn lại sau khi lấy:

Doanh thu – Giá vốn

Nếu lợi nhuận gộp thấp, doanh nghiệp cần xem xét:

  • Giá bán.
  • Giá nhập.
  • Chính sách khuyến mại.
  • Chiết khấu.

4. Chi phí vận hành

Đây là nhóm chi phí ảnh hưởng rất lớn đến doanh nghiệp TMĐT.

Bao gồm:

  • Phí sàn.
  • Phí thanh toán.
  • Phí vận chuyển.
  • Chi phí quảng cáo.
  • Lương nhân viên.
  • Thuê kho.
  • Thuê văn phòng.
  • Phần mềm.
  • Marketing.

Đây là khoản cần được kiểm soát thường xuyên.


5. Lợi nhuận trước thuế

Đây là phần lợi nhuận còn lại sau khi trừ toàn bộ chi phí hoạt động.

Nếu con số này âm, doanh nghiệp đang kinh doanh chưa hiệu quả.


6. Lợi nhuận sau thuế

Đây là kết quả cuối cùng phản ánh doanh nghiệp:

  • Có lãi.
  • Hòa vốn.
  • Hay đang thua lỗ.

Đây cũng là chỉ tiêu mà các chủ doanh nghiệp thường quan tâm nhất.


Những chỉ số cần theo dõi trên báo cáo lãi lỗ

Ngoài số tiền tuyệt đối, doanh nghiệp nên theo dõi thêm các chỉ số:

Tỷ suất lợi nhuận gộp

Cho biết mỗi 100 đồng doanh thu tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận trước chi phí vận hành.


Tỷ lệ chi phí quảng cáo

Nếu tỷ lệ này tăng quá nhanh mà doanh thu không tăng tương ứng thì cần xem lại hiệu quả chiến dịch.


Tỷ lệ phí sàn

Theo dõi để đánh giá mức độ ảnh hưởng của các khoản phí đến lợi nhuận.


Tỷ lệ chi phí vận hành

Giúp doanh nghiệp kiểm soát bộ máy và tối ưu chi phí.


Lợi nhuận ròng

Đây là chỉ số phản ánh hiệu quả kinh doanh cuối cùng.


Những sai lầm khi đọc báo cáo lãi lỗ

Rất nhiều doanh nghiệp mắc các sai lầm như:

❌ Chỉ nhìn doanh thu.

❌ Không tính phí sàn.

❌ Không tính chi phí quảng cáo.

❌ Không phân bổ chi phí vận chuyển.

❌ Không theo dõi giá vốn.

❌ Không phân tích theo từng sản phẩm.

❌ Không lập báo cáo theo từng sàn TMĐT.

Điều này khiến chủ doanh nghiệp đưa ra quyết định dựa trên số liệu chưa đầy đủ.


Dịch vụ kế toán thương mại điện tử của ACC Training

ACC Training cung cấp dịch vụ kế toán thương mại điện tử, giúp doanh nghiệp không chỉ ghi nhận số liệu mà còn xây dựng hệ thống báo cáo quản trị hỗ trợ ra quyết định.

Dịch vụ của chúng tôi bao gồm:

✅ Lập báo cáo lãi lỗ theo từng tháng, từng sàn và từng sản phẩm.

✅ Theo dõi doanh thu, giá vốn và lợi nhuận theo thời gian thực.

✅ Đối soát doanh thu từ Shopee, TikTok Shop, Lazada, Website và các kênh bán hàng khác.

✅ Theo dõi phí sàn, chi phí quảng cáo, vận chuyển và chi phí vận hành.

✅ Thiết kế Dashboard quản trị trực quan giúp chủ doanh nghiệp nắm bắt tình hình kinh doanh nhanh chóng.

✅ Kê khai thuế, lập báo cáo tài chính và hoàn thiện hồ sơ kế toán theo đúng quy định.

✅ Tư vấn tối ưu quy trình kế toán và quản trị tài chính khi doanh nghiệp mở rộng quy mô.


Vì sao chọn ACC Training?

ACC Training là đơn vị chuyên cung cấp dịch vụ kế toán cho doanh nghiệp thương mại điện tử với mục tiêu không chỉ “làm kế toán” mà còn giúp doanh nghiệp quản trị hiệu quả.

Chúng tôi cam kết:

  • Chuẩn hóa hệ thống kế toán.
  • Minh bạch doanh thu và chi phí.
  • Kiểm soát lợi nhuận theo từng kênh bán.
  • Báo cáo nhanh, chính xác và trực quan.
  • Đồng hành lâu dài cùng doanh nghiệp trong quá trình tăng trưởng.

Kết luận

Báo cáo lãi lỗ không chỉ cho biết doanh nghiệp có lãi hay không mà còn giúp chủ doanh nghiệp hiểu rõ tiền đang được tạo ra từ đâu, chi phí phát sinh ở đâu và lợi nhuận bị ảnh hưởng bởi yếu tố nào.

Đối với doanh nghiệp thương mại điện tử, việc theo dõi báo cáo lãi lỗ định kỳ theo từng sàn, từng sản phẩm và từng chiến dịch sẽ giúp kiểm soát hoạt động kinh doanh hiệu quả hơn, từ đó đưa ra quyết định chính xác và tối ưu lợi nhuận.

Nếu bạn đang tìm kiếm một đơn vị chuyên về kế toán thương mại điện tử, ACC Training sẵn sàng đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc xây dựng hệ thống kế toán, báo cáo quản trị và giải pháp tài chính toàn diện.


Liên hệ ACC Training

ACC Training – Dịch vụ kế toán thương mại điện tử

📞 Hotline/Zalo: 033 871 4414
📧 Email: ketoanacctraining@gmail.com
🌐 Website: ketoanacctraining.vn
📍 Địa chỉ: Hà Nội

ACC Training – Đồng hành cùng doanh nghiệp thương mại điện tử kiểm soát số liệu chính xác, tối ưu lợi nhuận và phát triển bền vững.